Polska dyskusja o demografii od lat krąży wokół współczynnika dzietności. Gdy spada poniżej 1,5, mówimy o kryzysie. Gdy zbliża się do 1,1, mówimy o zapaści. Gdy pojawia się liczba 2,1, przywołujemy zastępowalność pokoleń. Ten język jest potrzebny, ale nie wystarcza. Współczynnik dzietności opisuje hipotetyczną liczbę dzieci, które urodziłaby przeciętna kobieta w ciągu życia przy założeniu utrzymania aktualnych wzorców płodności. Nie mówi bezpośrednio, czy dzisiejsza liczba urodzeń wystarcza do ...
Read More
Author: admindawid
Światowy ład po chińsku: Pekin pisze zasady epoki wielobiegunowej
Chiny coraz rzadziej zachowują się jak państwo, które chce wyłącznie korzystać z istniejącego porządku międzynarodowego. Przez dekady Pekin rozwijał się w ramach systemu zbudowanego po II wojnie światowej i przekształconego po zimnej wojnie: ONZ, WTO, globalizacja handlu, instytucje finansowe, reguły inwestycji, dostęp do rynków, stabilność szlaków morskich, otwarcie Zachodu na produkcję i kapitał. Teraz Chiny próbują zrobić coś więcej. Chcą nadać temu systemowi własny język, własną hierarchię ...
Read More
Koniec starej akademii: AI, publikacje i pytanie, po co istnieje naukowiec
Levente Littvay opisuje doświadczenie, które dla wielu badaczy brzmi jednocześnie jak obietnica i zagrożenie. Przez kilka dni korzystał z bardzo zaawansowanego modelu AI, który według jego relacji pomógł mu przepisać grant, przygotować trzy artykuły i napisać książkę. Nie chodziło o proste generowanie pustych akapitów. Autor przekazywał modelowi konspekty, slajdy konferencyjne, kod replikacyjny, wcześniejsze rozdziały, styl narratora, strukturę argumentu i założenia projektu. Model nie zaczynał...
Read More
Dlaczego leki nie działają, gdy zostają w opakowaniu
Nowoczesna medycyna ma coraz skuteczniejsze leki. Potrafi obniżać ciśnienie, cholesterol, glikemię, ryzyko zakrzepów, aktywność zapalną, częstość zaostrzeń astmy, progresję niektórych chorób neurologicznych i przeżycie w onkologii. W wielu obszarach problemem nie jest już brak terapii, lecz droga między receptą a realnym, regularnym użyciem leku.
https://www.youtube.com/watch?v=IHNOF2TOz-o
Ten odcinek bywa niedoceniany. Lekarz rozpoznaje chorobę, wybiera terapię, wypisuje receptę, przek...
Read More
Komputer w oku: czy inteligentne soczewki mogą zakończyć epokę smartfonów
Smartfon stał się najbardziej intymnym komputerem współczesności. Leży przy łóżku, budzi rano, przechowuje zdjęcia, prowadzi przez miasto, mierzy zdrowie, pośredniczy w pracy, rozrywce, płatnościach, relacjach, polityce i samotności. Przez kilkanaście lat jego pozycja wydawała się stabilna: ekran w dłoni był naturalnym centrum cyfrowego życia.
https://www.youtube.com/watch?v=b_Ce0Abit6U
Teraz najważniejsza walka technologiczna przesuwa się z dłoni na twarz. Apple nazwał Vision Pro „komp...
Read More
Suwerenność gospodarcza Europy: ambicja większa niż zdolność wykonania
Hasło suwerenności gospodarczej zdominowało czerwcową sesję plenarną Parlamentu Europejskiego w Strasburgu. W porządku obrad znalazły się debaty o relacjach gospodarczych UE–Chiny, handlu UE–USA, niezależności gospodarczej oraz suwerenności cyfrowej i odporności. Kilka dni wcześniej Komisja Europejska przedstawiła pakiet suwerenności technologicznej obejmujący m.in. Chips Act 2.0, Cloud and AI Development Act, strategię open source oraz mapę drogową cyfryzacji i AI w energetyce (Parlament Europ...
Read More
Prawo po wejściu AI: dlaczego studia prawnicze muszą uczyć odpowiedzialności, a nie samej obsługi narzędzi
Sztuczna inteligencja potrafi w kilka sekund wyszukać przepis, streścić orzeczenie, porównać wersje umowy, przygotować szkic pisma, wskazać ryzyka w klauzuli i ułożyć listę argumentów procesowych. Dla studentów prawa, aplikantów, prawników wewnętrznych i kancelarii jest to zmiana praktyczna, a nie odległa futurologia. Narzędzia, które jeszcze niedawno wymagały zespołu asystentów, baz danych i wielu godzin pracy, coraz częściej mieszczą się w oknie czatu albo w systemie do zarządzania dokumentam...
Read More
Budowanie mózgów na komputerze: emulacja, konektomika i granice cyfrowej neurobiologii
Pomysł uruchomienia mózgu na komputerze przez dekady należał do pogranicza neuronauki, informatyki i spekulacji filozoficznej. Brzmiał jak projekt dla transhumanistów, pisarzy science fiction albo inżynierów zbyt słabo osadzonych w biologii. Mózg nie jest przecież prostą siecią przewodów. Zawiera dziesiątki miliardów neuronów, setki bilionów synaps, komórki glejowe, neuromodulatory, hormony, plastyczność, pamięć, historię ciała i stale zmieniające się relacje między strukturą a funkcją.
Pomy...
Read More
Demokratyzacja innowacji w epoce cyfrowego przebodźcowania
Demokratyzacja innowacji brzmi jak obietnica: więcej ludzi może tworzyć, testować, publikować, automatyzować, projektować i sprzedawać rozwiązania bez zgody dużych instytucji. Kiedyś potrzebny był dział R&D, budżet, laboratorium, dostęp do dystrybucji i zespół specjalistów. Dziś pojedyncza osoba może zbudować aplikację w narzędziu no-code, napisać kod z pomocą modelu językowego, wypuścić produkt cyfrowy, zebrać społeczność, finansować pomysł przez przedsprzedaż, analizować dane w chmurze i ...
Read More
Dysforia postkoitalna: dlaczego po seksie może pojawić się smutek
Dysforia postkoitalna, opisywana też jako postcoital dysphoria, postcoital tristesse albo potocznie „post-sex blues”, oznacza nagłe pojawienie się przykrych emocji po aktywności seksualnej. Osoba może czuć smutek, lęk, napięcie, drażliwość, pustkę, wstyd, niepokój albo potrzebę płaczu. Zdarza się, że seks był chciany, bezpieczny, satysfakcjonujący i zgodny z relacją, a mimo tego kilka minut później ciało i psychika reagują tak, jakby wydarzyło się coś bolesnego.
https://www.youtube.com/watc...
Read More